Nieuws

Doorbraak in energietransitie: natuurinclusief renoveren

06 maart 2017

Met de introductie van de gedragscode ‘natuurinclusief renoveren’ voor Nul op de Meter projecten met het NOM Keur, is een ware doorbraak bereikt in de bouw. Natuur en bouw hoeven elkaar niet in de weg te staan, maar werken elkaar juist in de hand. Door de koppeling aan het NOM Keur, wordt de gedragscode dé standaard in de markt. Dat betekent winst voor zowel de natuur als de bouw.

In de bouw en bij renovaties wordt natuur vaak gezien als een kostenpost die niet direct een toegevoegde waarde oplevert. De werkwijze uit de gedragscode ‘natuurinclusief renoveren’ werpt hier een ander perspectief op. De werkwijze van de gedragscode is gebaseerd op overcompensatie: er worden standaard nestvoorzieningen opgenomen in NOM-renovatieconcepten voor de beschermde vogelsoorten en vleermuizen, ook als er voorafgaand aan de renovatiewerkzaamheden geen beschermde soorten zijn aangetroffen. Er ontstaat zo een win-winsituatie: bouwers kunnen rekenen op een voorspelbaarder, eenvoudiger en goedkoper bouwproces, terwijl er voor vogels en vleermuizen standaard meer nestgelegenheden worden aangebracht dan bij een reguliere flora en fauna ontheffing het geval is.

Versoepeld proces

De huidige verplichte flora- en faunaprocedures zijn vaak lang en de te nemen maatregelen zijn project afhankelijk. Hierdoor kunnen NOM-verbouwingen vertraging oplopen. Stroomversnelling wilde dit proces voor haar leden versoepelen, zonder diersoorten te benadelen. In gevels en spouwmuren van woningen huizen dieren als mussen, gierzwaluwen, vleermuizen en steenmarters. Echter, bij een NOM-renovatie wordt de gevel vaak vervangen door een nieuwe, om de schil van de woning te isoleren. Hierdoor kunnen de verblijfplaatsen van deze dieren worden verstoord of aangetast.

Om hiervoor een oplossing te vinden, heeft Stroomversnelling een samenwerkingsverband opgezet met bouwers, soortenorganisaties, zoals de Zoogdiervereniging, de Rijksdienst voor Ondernemen (RvO) en het Ministerie van Economische Zaken: het kennisplatform natuurinclusief renoveren. Met het kennisplatform is uitvoerig gekeken naar de verschillende belangen van alle partijen. Tussen bouwers en soortenorganisaties ontstonden discussies over de zorgvuldigheid van de werkwijze. Openheid naar elkaar toe heeft geleid tot begrip voor elkaars standpunten. En met goed resultaat: de gedragscode natuurinclusief renoveren. Door te werken met de gedragscode hoeft er geen reguliere flora-en faunaontheffing meer aangevraagd te worden.

Bouwbedrijf BAM ontwikkelde samen met de zoogdierenvereniging een vleermuiskast die geïntegreerd is in de nieuwe gevel

De samenwerking tussen bouwers en soortenorganisaties leidde ook tot innovatie.

Win-winsituatie

De voordelen van natuurinclusief bouwen komen ook naar voren binnen een onderzoek dat Ecorys in opdracht van BZK heeft uitgevoerd. Dit onderzoek had als doel het in kaart brengen van de effecten van het natuurinclusief bouwen in het kader van de nieuwe Natuurwet.

  • Klik hier voor het eindrapport ‘Economische gevolgen Flora- en faunawet’.

Opschaling via NOM-keur

De gedragscode natuurinclusief renoveren is op 3 februari 2017 ingediend bij de RvO. Naar verwachting wordt de gedragscode in april/mei 2017 in ontwerp goedgekeurd. Naar aanleiding van deze ontwerpgoedkeuring kunnen zienswijzen ingebracht worden bij RVO.nl, waarna RVO.nl de gedragscode (naar verwachting) definitief goed kan keuren. Vanaf dat moment geldt vrijstelling van de Wet natuurbescherming voor bouwers met het NOM Keur die conform de gedragscode werken. Het is mogelijk door nu al volgens de gedragscode te werken, te voorkomen dat de Wet natuurbescherming overtreden wordt. Let wel: de vrijstelling geldt pas na definitieve goedkeuring.

Afgesproken is dat in het eerste jaar alle projecten waarbij de gedragscode wordt toegepast, zullen worden gemonitord. Hierdoor wordt inzicht verkregen in het effect van de werkwijze: Hoeveel vogels en vleermuizen maken gebruik van de aangebrachte voorzieningen? Op basis van praktijkervaringen, nieuwe inzichten en de resultaten uit de monitoring wordt de gedragscode jaarlijks geoptimaliseerd. Dit is een voorwaarde op basis waarvan de gedragscode goedgekeurd kan worden en geldt derhalve ook voor bouwers die vooruitlopend op de officiële goedkeuring volgens de gedragscode willen werken.

Meer informatie